Skip to content
Cart
Your cart is empty. Go to Shop
Menu

Filosoferen met Escher – Zie je wat je ziet?

Toelichting voor de gesprekleider

In deze les bekijken en bespreken de leerlingen drie werken van de Nederlandse grafische kunstenaar M.C. Escher (1898-1972). De nadruk ligt op het kijken en benoemen van wat je ziet. Het werk van Escher kenmerkt zich door vervreemding – alles is anders dan het lijkt. De leerlingen worden uitgenodigd om zich te verwonderen en elkaar te wijzen op andere zienswijzen.

In de lesopzet zijn de titels van de werken gegeven. Zoek deze van tevoren op via google-afbeeldingen, zodat je ze kunt weergeven op het digibord.

Introductie

Vertel de leerlingen dat het filosoferen vandaag bestaat uit het bekijken van kunstwerken van kunstenaar Escher. Terwijl ze kijken mogen ze vertellen wat ze zien en zijn er enkele vragen om over te filosoferen.

Kunstwerk 1: Water en lucht

Kijk goed naar het kunstwerk en geef samen antwoord de volgende vragen:

  • Wat zie je?
  • Kijk nog eens goed. Zie je wat je ziet?
  • Veranderen de vogels in vissen, of de vissen in vogels? Waarom denk je dat?

Kunstwerk 2: Bomen en dieren

Kijk goed naar het kunstwerk en geef samen antwoord de volgende vragen:

  • Wat valt je het eerste op?
  • Kijk nog eens goed. Zie je wat je ziet? Hoeveel bomen tel je? En hoeveel vogels?
  • Denk je dat de kunstenaar ons voor de gek houdt?

Kunstwerk 3: Tekenende handen

Kijk goed naar het kunstwerk en geef samen antwoord de volgende vragen:

  • Wat zie je?
  • Kijk nog eens goed? Zie je wat je ziet? Zijn de handen echt, of zijn ze getekend?
  • Wie heeft deze handen getekend?
Afsluiting en verwerking

Vraag ter afsluiting naar een mening van de leerlingen over de kunstenaar Escher en zijn werk:

  • Wat vind je van deze kunstwerken die we hebben gezien?
  • Is het knappe kunst? En is het mooie kunst?

Ter verwerking kunnen de leerlingen zelf een Escher-achtige tekening proberen te maken.
Geef daarvoor de opdracht om tekening te maken waarin een vis verandert in een vogel. Dat hoeft niet zo grafisch en precies als Escher het deed – moedig een vrije vertaling aan van de metamorfose van vis tot vogel (bijvoorbeeld een vis met vleugels of een vogel die onder water zwemt.)

Leestip

Wouter van Reek schreef en tekende het boek ‘Nadir en Zenith in de wereld van Escher’ (Leopold, 2019). Een leuke aanvulling op dit lesonderwerp, vooral geschikt om zelfstandig te lezen en te bekijken.